1 czerwca 1975 roku powołano w Pruszkowie Muzeum Starożytnego Hutnictwa Mazowieckiego. Instytucja powstała w konsekwencji jednego z najbardziej znaczących odkryć w powojennej archeologii polskiej. Podczas prowadzonych w latach 1968-1975 badań powierzchniowych, Stefan Woyda natrafił na relikty jednego z najpotężniejszych ośrodków hutniczych świata barbarzyńskiego z przełomu er – Mazowieckiego Centrum Metalurgicznego.
Wybór Pruszkowa jako miejsca usytuowania Muzeum podyktowany był położeniem miasta w środku obszaru objętego archeologicznymi pracami badawczymi. Na siedzibę instytucji przeznaczono zabytkowy budynek oficyny dworskiej, który przez kolejne lata był kompleksowo remontowany i dostosowywany do potrzeb placówki muzealnej.
Od momentu swojego powstania Muzeum prowadziło intensywne badania powierzchniowe oraz systematyczne ekspedycje wykopaliskowe, mające na celu jak najlepsze rozpoznanie starożytnego ośrodka produkcji żelaza oraz odtworzenie życia lokalnych społeczności ludzkich.
Przez wszystkie lata działalności, MSHM zorganizowało dziesiątki wystaw oraz setki prelekcji, koncertów, spotkań i warsztatów. Obecnie patronem placówki jest jej założyciel i wieloletni dyrektor – Stefan Woyda.
Długo zastanawialiśmy się w jaką formę powinien przybrać jubileusz Muzeum. Doszliśmy do wniosku, że jednorazowa uroczystość pozbawiłaby nas możliwości spotkania się z jak największą liczbą naszych gości. Wymiany wspomnień i wrażeń ze stałymi bywalcami, czasu na rozmowę z nowymi odwiedzającymi. Dlatego urodziny trwać będą do końca roku, a każdy dzień otwarty, każde spotkanie czy koncert, będzie niczym kolejna świeczka zapalana na wielobarwnym torcie.
Rok jubileuszowy rozpoczęliśmy od symbolicznego świętowania urodzin podczas Dni Pruszkowa. Razem z mieszkańcami miasta i przybyłymi gośćmi stworzyliśmy wspólne drzewo wspomnień. Przed nami m.in. koncerty z cyklu „Młoda Polska”, podczas których wystąpią uczestnicy XVII Międzynarodowego Konkursu Pianistycznego im. Fryderyka Chopina, Europejskie Dni Dziedzictwa, na których przybliżymy tajniki archeologii eksperymentalnej, Festiwal Nauki, poświęcony epoce kamienia i wiele innych wydarzeń.
Jesienią czeka nas również szczególne wydarzenie muzyczne – 500. koncert w oranżerii. Z tej okazji wystąpi legendarny wirtuoz i kameralista Jan Stanienda z towarzyszeniem Orkiestry Kameralnej Wratislavia. W programie koncertu znajdą się 4 pory roku Antonio Vivaldiego.
Urodziny Muzeum zbiegają się z jego nowym otwarciem – pod koniec roku otworzyliśmy jedną z najnowocześniejszych w Polsce wystaw archeologicznych „Przedświt – Mazowieckie Centrum Metalurgiczne z przełomu er”, posiadamy nowoczesny magazyn zabytków, uruchomiliśmy nowe programy edukacyjne, zmieniliśmy formułę koncertów. Staramy się nie osiąść na laurach, ale wciąż poszukiwać nowych dróg i form przekazywania wiedzy o przeszłości, by twórczo i z pasją realizować misję naszej placówki.
Wydarzenia kulturalne w roku jubileuszowym zostały objęte Honorowym Patronatem Prezydenta Miasta Pruszkowa Jana Starzyńskiego.
